De gemeente Dantumadiel wil de komende jaren fors inzetten op woningbouw in De Westereen. Met woningbouwplan De Wiken als startpunt moeten in meerdere fases ruim honderd woningen worden gerealiseerd. Het doel: betere doorstroming voor starters, gezinnen en senioren.

“Doorstroming is heel belangrijk,” zegt wethouder Kees Wielstra. “Als een gezin uit een kleinere woning naar een grotere verhuist, komt die woning weer beschikbaar voor starters. In verschillende categorieën zijn woningen nodig: voor starters, gezinnen, senioren en mensen die zijn aangewezen op sociale huur.”

Fase één van De Wiken omvat 54 woningen. Daarnaast wordt gekeken naar een tweede fase met kleinere, betaalbare woningen onder de noemer Lyts Wenjen. Ook wordt onderzocht of de huidige ijsbaan kan worden verplaatst. Op de vrijkomende locatie zouden dan nog eens 40 tot 60 woningen kunnen worden gebouwd.

De gemeente heeft bovendien stroomcapaciteit die eerder voor project De Frosk was gereserveerd, verplaatst naar De Wiken. Daardoor kan de bouw dit jaar nog starten.

 

Bericht gaat verder onder de foto.

De gemeente Dantumadiel zet de komende jaren in op woningbouw in De Westereen, met als belangrijkste doel de doorstroming op de woningmarkt. “In verschillende categorieën zijn woningen nodig: voor starters, gezinnen, senioren en mensen die zijn aangewezen op een sociale huurwoning”, zegt wethouder Kees Wielstra. “Met De Wiken als startpunt worden in meerdere fases in totaal ruim honderd woningen gerealiseerd.”
 
De gebiedsontwikkeling in Dantumadiel heeft langere tijd relatief stilgestaan. “Er waren veel projecten die in een pijplijn zaten, maar weinig ging richting uitvoering”, vertelt wethouder Kees Wielstra. Die constatering leidde tot een andere manier van werken. “Sinds we projecten professioneler organiseren, gaat de ontwikkeling nu écht los. We gaan nu echt resultaat zien.” 
 
Tegelijkertijd lopen woningbouwontwikkelingen steeds vaker tegen de praktische beperkingen van stroomvoorziening aan. “Het netwerk is overbelast. Voordat er weer ruimte is, kun je jaren verder zijn.”
 
Van losse projecten naar één gebied
Wat begon als een afzonderlijk plan voor De Wiken, bleek groter dan gedacht. “De Wiken, de ijsbaan, het terrein van het oude zwembad en de stationsomgeving zitten eigenlijk heel erg aan elkaar verknoopt”, aldus Wielstra. Daarom worden de plannen niet langer los van elkaar uitgewerkt, maar in samenhang met elkaar ontwikkeld. 
 
Het project De Wiken lag al langere tijd stil, ondanks dat het bestemmingsplan al jaren geleden was vastgesteld. “In principe konden we bouwen, maar er was nog geen stroomaansluiting aangevraagd.” Voor het project De Frosk was wél al een aanvraag gedaan, waarvoor ook een ontwerp klaar lag. Dat project bleek echter technisch complex. “We liepen daar tegen belemmeringen aan, zoals een hele strook met kabels in de grond. Het verleggen daarvan is heel duur en zorgt voor een aanzienlijke vertraging. Bovendien sloot het woningtype van De Frosk steeds minder aan op de actuele vraag.”
 
Heroverweging
De gemeente heeft bewust de tijd genomen om een goede afweging te maken. “We hebben opnieuw gekeken naar wat er in De Westereen nodig is: welke woningen komen er in De Wiken, wat blijft er dan over aan behoefte en wat past het beste op het terrein van De Frosk?”
 
Besloten werd om de gereserveerde stroomcapaciteit voor De Frosk naar De Wiken te verplaatsen. “Daardoor kunnen we het project dit jaar nog starten.
In De Wiken kunnen we nu veel meer woningen realiseren, met een betere mix van categorieën. Dat brede aanbod is zeer waardevol voor De Westereen”, benadrukt de wethouder.
 
Doorstroming
Beweging op de woningmarkt is volgens hem essentieel. “In verschillende categorieën zijn woningen nodig: voor starters, gezinnen, senioren en mensen die zijn aangewezen op sociale huur. Doorstroming is heel belangrijk. Daarvoor moeten woningen beschikbaar zijn. We kunnen niet voor elke doelgroep precies het juiste aanbod realiseren, maar we kunnen wel zorgen dat de woningmarkt in beweging komt.”
 
Die doorstroming is ook het doel van De Wiken. “Als een gezin uit een kleinere woning naar een grotere verhuist, komt die woning weer beschikbaar voor starters. Dat is het effect waar we op mikken.”
 
Planning
Over de planning licht projectleider Tom Heimweg toe: “We zijn momenteel bezig met het definitief maken van de tekeningen voor fase één. Het gaat om 54 woningen. Het bestemmingsplan ligt er al sinds 2009. Dat werken we nu uit in concrete tekeningen. Op basis daarvan vragen we een aannemer om de grond bouwrijp te maken.”
 
De start van dat traject staat voor dit jaar gepland. “Het bouwrijp maken duurt ongeveer zes maanden. In de tussentijd geven we de grond uit. Het gaat om twaalf kavels voor vrijstaande woningen, die door particulieren zelf worden bebouwd, binnen de geldende richtlijnen.” Daarnaast is ruimte gereserveerd voor sociale huur. “Daarover zijn we in gesprek met woningcorporatie Thús Wonen, die een groot deel van de woningen voor haar rekening neemt”, aldus Heimweg. “Verder worden er twee-onder-een-kapwoningen en rijwoningen gerealiseerd.” De stroomaansluiting staat momenteel gepland voor maart 2027.
 
Fase twee: Lyts Wenjen
Daarnaast start de gemeente dit jaar met het omgevingsplan voor fase twee. Het gaat om circa 30 tot 40 woningen. Deze fase maakt onderdeel uit van het concept Lyts Wenjen, dat gericht is op kleine, betaalbare woningen. “Dat is een ingewikkelder traject, omdat het via een wijziging van het omgevingsplan loopt en meer voorbereiding vraagt”, legt Wielstra uit.
 
Aanvankelijk was deze ontwikkeling gepland aan de Keimpe Sikkemawei. “Na de presentatie kwam er veel weerstand vanuit de omwonenden. Omwonenden begrepen de bouwopgave, maar vonden dit type woningen niet passen bij die wijk”, schetst Wielstra. 
Bij De Wiken is volgens hem meer ruimte. “Daar kunnen we veel meer woningen realiseren. De Wiken is nog onbebouwd. Dat geeft ons de kans om het gebied zorgvuldig en passend in te richten, met ruimte voor kleinere woningen.”
 
Fase drie: ijsbaan
Fase drie draait om de herinrichting van de huidige ijsbaan. “We onderzoeken samen met onder andere de ijsvereniging of het mogelijk is om de ijsbaan te verplaatsen naar de overkant van de weg, waar nu de wieleren skeelerbaan ligt.” Daarin ziet hij verschillende voordelen. “Met een verharde baan en een laagje water kun je al na één of twee nachten vorst schaatsen. Tegelijkertijd ontstaat er op de huidige locatie van de ijsbaan ruimte voor naar schatting 40 tot 60 woningen.”
 
Aansluiting op lokale behoefte
Bij de verdere uitwerking van de plannen kijkt de gemeente nadrukkelijk naar de lokale woningbehoefte. “We gaan in De Westereen niet het landelijke woningtekort oplossen. We zetten ons bij woningbouw in Dantumadiel vooral in voor de behoefte van de mensen in onze eigen regio.” Daarom kiest de gemeente ervoor de uitgifte van bouwkavels gefaseerd uit te voeren, zodat het aanbod kan worden afgestemd op wat er op dat moment nodig is in het dorp. Als onderbouwing verwijst Wielstra naar onderzoek van bureau KAW, dat periodiek de woningbehoefte in Noordoost-Friesland in kaart brengt. “Daaruit blijkt dat er in De Westereen de komende tien jaar ongeveer 180 woningen nodig zijn. Dat aantal gaan we al veel sneller halen.”
 
De plannen reiken verder dan nieuwbouw alleen. Dit jaar start de herinrichting van de Foarstrjitte in De Westereen, waarbij weg, riolering en openbare ruimte worden aangepakt in samenwerking met omwonenden en ondernemers. Ook rond het stationsgebied wordt gekeken naar bereikbaarheid en parkeren. Daarnaast werkt de gemeente samen met de woningcorporatie aan vernieuwing van bestaande buurten.
 
“Wonen is een belangrijk onderdeel, maar ook leefbaarheid, infrastructuur en voorzieningen spelen een rol”, benadrukt Wielstra. Om die reden werkt het college aan een gebiedsvisie voor De Westereen en omgeving, waarin ook bedrijvigheid en mobiliteit worden meegenomen. “De ontwikkelingen bieden perspectief voor alle inwoners. Voor jongeren die nu lang thuis wonen, voor senioren die kleiner willen wonen en voor gezinnen die willen doorstromen. Als gemeente zijn we hier heel blij mee. Dit is een belangrijke stap voor De Westereen.”